دامنۀ احکام


.

فتوای آیت‌الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:


پرسش: آیا مالیات در نظام اسلامى جایگزین خمس و زکات مى شود؟


پاسخ : مساله مهمّ این است که مالیات نوعى هزینه کار اقتصادى است. یعنى کسى که فعّالیّت اقتصادى دارد، از جادّه ها استفاده مى کند، از امنیّت بهره مى گیرد، از رسانه هاى جمعى کمک مى گیرد، و از دیگر امکانات بهره مند مى گردد. اگر این امکانات نبود، کار اقتصادى ممکن نمى شد، یا بهره کمى داشت. بنابراین وظیفه دارد سهمى از هزینه هاى کارهاى عمومى دولت، که در انجام امور اقتصادى او موثّر است را بپردازد، و این یک امر طبیعى است. حال اگر بعد از پرداختن مالیات، چیز اضافه اى براى او باقى نماند، خمس به او تعلّق نمى گیرد، و اگر اضافه بماند ۸۰ درصد آن مال خود اوست، و ۲۰ درصد دیگر که خمس است در حال حاضر عمدتاً صرف مسائل فرهنگ اسلامى، و حفظ عقاید و ارزشها مى گردد، که سود آن عائد مردم مى شود. چون اگر حوزه ها نباشد، نسل آینده از اسلام دور و جدا مى گردد. بنابراین، اساساً نباید قلمرو مالیاتها را با وجوه شرعیّه مخلوط کرد. (منبع)

بقیه ادامه





فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:


سوال: شنیدن صدای زن تا چه حدی برای مرد نامحرم جائز است؟

جواب: شنیدن صدای زن نامحرم اگر از روی لذت نباشد و ترس افتادن در حرام نباشد اشکال ندارد. (منبع)








فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

پرسش: در آرایشگاه کار می کنم و کار کاشت ناخن انجام می دهم آیا کار من اشکال دارد و حقوقی که دریافت می کنم چی؟


پاسخ: مزد گرفتن برای این کار که مانع از صحت وضو وغسل می شود صحیح نیست ولی آرایشگر اگر می داند که طرف در هر حال راضی به تصرف او در ﭘول ﭘرداختی است می تواند در آن تصرف کند. در ضمن وظیفه دارد حکم شرعی در مسأله را به او تذکر دهد در صورتیکه احتمال دهد مؤثر واقع شود.
(منبع)






فتوای آیت‌الله العظمی
محمد اسحاق فیاض:


سؤال: آیا پیوند اعضای حیاتی (قلب، کبد و …) فرد محکوم به اعدام با رضایت خود او به بیماران نیازمند جایز است؟ در قصاص چطور؟


جواب: جایز نیست مگر این که زندگی بیماران متوقف بر آن باشد، اگر پیوند نشود مرگ بیمار یقینی است. (منبع)






فتوای آیت‌الله العظمی
سیدموسی شبیری زنجانی:


سؤال: معاملات بیت کوین (ارز دیجیتال) چه حکمی دارد؟


پاسخ: چنانچه استفاده از این‌گونه ارزها نوعاً مفسده اقتصادی داشته یا خلاف قانون باشد، خرید و فروش آن‌ اشکال دارد. (منبع)





فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:


پرسش: آیا بیمه عمر که بعد از سالها پولی به عنوان هدیه به بیمه گذار پرداخت می کند اشکال دارد؟


پاسخ: اگر بیمه شونده مبلغ را به شرکت بیمه بپردازد و در مقابل آن، بیمه گر متعهد شود که در صورت وقوع حوادث یا بیماری، او را بیمه کند اشکال ندارد، همچنین در ضمن این قرارداد، بیمه شونده می تواند بر شرکت بیمه شرط نماید که در صورت پایان مدت بیمه، شرکت مبلغی معادل (یا بیشتر و یا کمتر از) مبالغ پرداختی به او یا شخص دیگری بپردازد. (منبع)







فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

پرسش: در مدارس از دانش‌آموزان می‌خواهند که تصویر انسان یا حیوان را نقاشی کنند، به گونه‌ای که برای دانش‌آموز مخالفت با این خواسته دشواری دارد، آیا نقاشی برای او جائز است؟ و اگر از او بخواهند به جای نقاشی مجسمه بسازد حکمش چیست؟



پاسخ: نقاشی بدون برجستگی مطلقاً جائز است، و در مورد تصویر دارای برآمدگی [مجسمه‌سازی یا پیکرتراشی] برای جا‌ن‌داران احتیاط واجب در ترک آن است؛ و اینکه چیزی تکلیف مدرسه باشد مجوز مخالفت با احتیاط واجب نمی‌شود، مگر اینکه ضرورت ایجاب کند، مثلا اینکه اگر این درخواست را انجام ندهد از مدرسه اخراج شود، و به گونه‌ای برای او نوعی سختی ایجاد کند که معمولاً برایش قابل تحمل نیست. (منبع)








فتوای آیت‌الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:

پرسش: مدتی است که مسابقاتی توسط ارگان های فرهنگی کشور برگزار می شود که فرد طی تماس با شماره تلفن مخصوصی به سوالاتی ضبط شده پاسخ می دهد و مسابقه تا زمانی که فرد آماده پاسخ دادن است ادامه پیدا می کند و به ازای هر دقیقه شرکت در این مسابقه مبلغ ۱۰۰۰ تومان بر روی قبض تلفن او محاسبه می شود یعنی کسب امتیاز بیشتر منوط به پرداخت هزینه بیشتر است و طبیعتا این هزینه برای همه شرکت کنندگان یکسان نیست و آنهایی که زمان بیشتری را صرف پاسخ دادن کرده اند مبلغ بیشتری پرداخت می کنند. البته شرکت کنندگان نیز از این هزینه کردن ها کاملا بی اطلاع بوده و از ابتدا نیز در جریان نیستند. با توجه به توضیحات فوق، برگزاری این مسابقه از بین افرادی که تماس گرفته اند و از آنها مبالغ متفاوتی اخذ شده و به تعدادی از شرکت کنندگان جوایزی را از همین پول می دهد و مابقی درآمد حاصله را صرف هزینه های جاری خودش می کند چه حکمی دارد؟


پاسخ: در فرض سوال نوعی بخت آزمایی است و جایز نمی باشد. (منبع)









فهرست ۹ فتوای مهم آیت الله العظمی یوسف صانعی؛ که در میان علما و جامعه مورد بحث بوده و هست: 1. تساوی دیۀ زن و مرد، 2. قصاص مردی که زنی مسلمان را کشته باشد بدون نیاز به پرداخت نصف دیه یک مرد مسلمان به قاتل، 3. منع ازدواج موقت برای مرد مسلمان متأهّل که با همسرش زندگی می کند، 4. محرم دانستن فرزندخواندگان به مرد و زنی که آنها را به فرزندی پذیرفته اند،

5-. مجاز دانستن دریافت بهره در قرض هایی که برای رفع نیاز نیست بلکه برای افزایش رونق فعالیت اقتصادی است، 6. پاک دانستن پوست و چرم خارجی، 7. تردید در جاری شدن حکم ارتداد در مورد کسانی که "آگاهانه" و "از روی تحقیق" دین خود را عوض کرده اند، 8. ارث بردن غیرمسلمان از مسلمان،  9. مشروط دانستن ازدواج مجدّد مرد مسلمان به رضایت همسر اول. (منبع)








فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

سوال: تربیت و نگهداری گربه و خرگوش در منزل چه حکمی دارد؟ آیا موی آنها نماز را باطل می کند؟


پاسخ: تربیت و نگهداری مانعی ندارد و اگر موی آنها به مقدار یک یا دو تار مو باشد نماز را باطل نمی کند. (منبع)









فتوای آیت‌الله العظمی جعفر سبحانی:

سؤال. آیا مخارج مختصر درمان همسر مثل پر کردن دندان، عصب کِشى و … و نیز هزینه ى لوازم آرایش جزء نفقه مى باشد؟


پاسخ:
بسمه تعالى: آن چه که جزء هزینه ى زندگى است; اعم از خوردن، پوشیدن و هزینه هاى معمولى پزشکى و همچنین آرایش هاى معمولى، جزء نفقه است. والله العالم. (منبع)








فتوای آیت‌الله العظمی سید موسی شبیری زنجانی:

سؤال: در مورد بخشیدن بقیه مدت عقد موقت، آیا همین که زوج با پیامک آن را به اطلاع زوجه برساند، کافی است یا باید حضوری خوانده شود؟


پاسخ: حضوری بودن لازم نیست و اگر زوج بخشیدن مدت باقیمانده را به هر بیان و به هر طریقی ابراز کند، کفایت می کند. (منبع)







فتوای آیت‌الله العظمی سیدموسی شبیری زنجانی:

سؤال : آیا استفاده از قرص‌های مخمر آبجو که برای افزایش وزن به‌کار می‌رود، جایز است؟


پاسخ: چنان‌چه از مایع مست‌کننده گرفته نشده باشد، خوردن آن مانعی ندارد. در صورت شک هم خوردن آن جایز است. (منبع)









فتوای آیت‌الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:

پرسش: مراجعه به فالگیرها و جادوگران براى معالجه چه حکمى دارد، در حالى که گاه امراض سختى را معالجه مىکنند؟


پاسخ : رجوع به آنها حرام است. (منبع)









فتوای آیت‌الله العظمی لطف الله صافی گلپایگانی:


«اگر چیزی را به صنعت‎گری بدهند که درست کند و صاحب آن نیاید آن را ببرد، چنان‌چه صنعت‎گر جستجو کند و از پیداکردن صاحب آن ناامید شود، باید آن را به نیت صاحبش صدقه بدهد، و می‎تواند به مقدار مزد کاری که انجام داده از آن بردارد، و بنابر احتیاط برای صدقه‌دادن و مزد برداشتن از حاکم شرع هم اذن بگیرد.» (منبع)








فتوای آیت‌الله العظمی حسین وحید خراسانی:


سؤال: آیا معامله بر حق و امتیاز وام مثل خرید امتیاز وام مسکن چه حکمى دارد؟


جواب: با توافق طرفین در صورتى که از طریق صحیح وام گرفته شده و خلاف قانون نباشد رفع ید از حق و گرفتن مقدارى وجه در قبال رفع ید از آن اشکال ندارد. (منبع)






فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

سؤال: آیا حقوق بازنشستگی خمس دارد؟


پاسخ: اگر کسر بخشى از حقوق توسط دولت در دوران کارمندى به عنوان تملُّک دولت با موافقت کارمند باشد حقوق بازنشستگى خمس ندارد مگر پس از قبض مال وگذشتن یک سال تمام (صرف حساب به حساب کردن بدون واریزی حقیقی مبلغ کافی نیست). ولى اگر کسر بخشى از حقوق توسط دولت به عنوان قرض باشد که آن را پس از بازنشستگى تدریجاً مى پردازد مقدار کسر شده خمس دارد و در این صورت کارمند مى تواند هر ماه به مقدار کسر شده ماهیانه را خمس بدهد و مى تواند همه حقوق دریافتى را خمس بدهد تا وقتى که تمام مبلغ کسر شده در طول دوران کارمندى پایان یابد. (منبع)





فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

سؤال: صله رحم با اقوام بی دین و گناهکار چه حکمی دارد؟ آیا باید آن را فراموش کرد؟ اگر هنگام حضور ما گناه انجام بدهند چه؟


پاسخ: صله رحم را نباید ترک کنید ولی معنای صله رحِم دید و بازدید نیست بلکه عدم قطع رابطه است و به هر حال باید سعی در هدایت آنان داشت باشید.


سؤال: صله رحم آیا واجب است و اگر مستلزم غیبت یا فعل حرام دیگر شود چطور؟


پاسخ: صله ارحام واجب است و قطع رحِم حرام است و آن بمعنای نیکی و احسان به ارحام است، و لازم نیست در مجالس آنها شرکت شود. و اگر شرکت مستلزم گناه است جائز نیست. (منبع)


سؤال: کاشتن ابرو برای زنان اشکال دارد یا خیر ؟


پاسخ: کاشتن ابرو اگر رشد نداشته باشد به جهت وضو و غسل اشکال دارد ولی خالکوبی کردن آن مانعی ندارد. (منبع)





فتوای آیت الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:

پرسش: اگر دختری خواستگارش را با شماره ای دیگر امتحان کند، تا مشخص شود که پسر مؤمن است یا نه، خواستگار ازمسایل جنسی بگوید و حاضر به زنا باشد، حال این کار دختر چه حکمی دارد؟


پاسخ: چنین کاری جایز نیست و باید به صورت جدی توبه نماید و تکرار نکند مگر اینکه راه شناخت منحصر به آن باشد. (منبع)





فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

راضی بودن شخصی که از او غیبت می‌شود، حرام بودن غیبت را از بین نمی‌برد؛ بنابراین اگر شخص غیبت کننده در هنگام غیبت بداند که شخص غیبت شونده از اینکه عیب پنهان او به دیگری گفته شود، رضایت دارد و ناراحت نمی‌شود باز هم گفتن عیب پنهان او غیبت و حرام است. (منبع)






فتوای آیت الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:

پرسش: اگر افرادى محبوب مردم باشند ولی در مسیر دین عمل نمى کنند، و با نظام اسلامی ناسازگارى دارند؛ آیا خبرنگاران مى توانند براى منفور کردن آنان به تهمت متوسّل شوند تا این افراد منزوى گردند؟


پاسخ: توسّل به تهمت و دروغ و مانند آن، در شان خبرنگاران مسلمان و متعهّد نیست. (منبع)







فتوای آیت الله العظمی ناصر مکارم شیرازی:

سؤال: باسمه تعالی  محضر مبارک حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی مد ظله العالی  با سلام و احترام  اخیرا بحثی بین مومنین برخی کشورها مخصوصا هندوستان و پاکستان مطرح شده است مبنی بر اینکه حضرت عالی محدوده نفوذ احکام و نظرات ولی فقیه را منحصر به ایران می دانید. خواهشمند است جهت تنویر افکار عمومی نظر شریف خود را ابلاغ نمایید.  با تشکر فراوان جمعی از مقلدین حضرت عالی.


جواب: باسمه تعالی. باسلام و تحیت؛ توجه داشته باشید آنچه در مورد محدوده احکام و نظرات ولی فقیه نوشته و گفته ایم چنین است که نظرات ولی فقیه تنها در مسایل مرتبط به امور داخلی و قوانین کشور ایران، محدود به کشور ایران است. ولی آنچه مربوط به احکام و نظرات مرجعیتی ولی فقیه می باشد شامل سراسر جهان است و تفاوتی بین کشورها وجود ندارد و لازم است برادران و خواهران عزیز در هر جا که هستند سعی کنند تفرقه و اختلاف که نقشه مسلم دشمن است را از خود دور نموده و به احکام و دستورات ولی فقیه عمل نمایند.  همیشه موفق باشید ناصر مکارم شیرازی. (منبع)







فتوای آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

سؤال: آیا رضایت والدین در انجام مستحبات و شرکت در مراسم و شعائر اسلامی نسبت به فرزندان شرط است؟


پاسخ: خیر شرط نیست ولی اگر انجام اعمال مستحبی باعث اذیت آنها بعلت شفقت بر او شود جائز نیست







فتوای آیت‌الله العظمی سیدموسی شبیری زنجانی:

سؤال: آیا خُلف وعده حرام است؟


پاسخ: خلف وعده در معاملات و قراردادها حرام است. در موارد دیگر نیز اگر شخص عمل به وعده را به عهده خود گذاشته و خود را موظف به آن عمل دانسته باشد، تخلف از آن بنابر احتیاط جایز نیست اما اگر به عهده خود نگذاشته و صرفاً خبر داده که آن عمل را انجام خواهد داد، تخلف از آن مکروه است. (منبع)





فتوای آیت‌الله العظمی حسین وحید خراسانی:

سوال: آیا می توانیم منزلمان را به کسی اجاره داده یا بفروشیم که می دانیم در آن منزل عمل حرام انجام می دهد؟


جواب: در فرض مذکور در صورتی که در عقد اجاره طرفین بر انجام آن کار حرام توافق نکرده اند، و فروشنده یا اجاره دهنده به قصد کار حرام ، آن معامله را انجام نداده باشد، بیع و اجاره جایز است، ولی احتیاط مستحب در ترک آن است. (منبع)








پاسخ آیت الله العظمی سیدموسی شُبیری زنجانی:

سوال: گرفتن فال قهوه و مانند آن و دریافت وجه بابت آن چه حکمی دارد؟


پاسخ: این امور مستند شرعی و عقلایی ندارد و دریافت پول بابت آن شایسته نیست. سزاوار است مومنین در تمام شؤون زندگی خود بر اساس آگاهی به قرآن و روایات شریفه و مشورت با افراد متخصص و متعهد رفتار نمایند. (منبع)





فتوای  آیت‌الله العظمی سیدعلی سیستانی:

سؤال: سینه زنی از نظر شرعی چه حکم دارد؟


پاسخ: اشکال ندارد.


سؤال: استفاده از طبل و سنج در دسته جات سینه زنی سید الشهداء (ع) آیا جائز است؟

پاسخ: مانعی ندارد.  (منبع)





فتوای  آیت‌الله العظمی سیدموسی شبیری زنجانی:

سؤال: بعضی از عزاداران روز عاشورا لباس خود را گِلی می‌کنند و کفش از پا درمی‌آورند. این اعمال چه حکمی دارد؟


پاسخ: مانعی ندارد بلکه از مصادیق تعظیم شعائر و مستحب است.
(منبع)